શિવાજીનું હાલરડું

Shivaji nu Halardu

આભમાં ઊગેલ ચાંદલો, ને જીજાબાઇને આવ્યાં બાળ રે
બાળુડાને માત હીંચોળે ધણણણ ડુંગરા બોલે.
શિવાજીને નીંદરું ના’વે માતા જીજાબાઇ ઝુલાવે.

પેટમાં પોઢીને સાંભળેલી બાળે રામ – લખમણની વાત
માતાજીને મુખ જે દીથી, ઊડી એની ઊંઘ તે દીથી….શિવાજીને…

પોઢજો રે, મારાં બાળ ! પોઢી લેજો પેટ ભરીને આજ –
કાલે કાળાં જુદ્ધ ખેલાશે : સૂવાટાણું ક્યાંય ન રહેશે….શિવાજીને…

ધાવજો રે, મારાં પેટ ! ધાવી લેજો ખૂબ ધ્રપીને આજ –
રહેશે નહીં, રણઘેલુડા ! ખાવા મૂઠી ધાનની વેળા…..શિવાજીને…

પ્હેરી – ઓઢી લેજો પાતળાં રે ! પીળાં-લાલ-પીરોજી ચીર –
કાયા તારી લોહીમાં ન્હાશે : ઢાંકણ તે દી ઢાલનું થાશે….શિવાજીને…

ઘૂઘરા, ધાવણી, પોપટ-લાકડી ફેરવી લેજો આજ –
તે દી તારે હાથ રહેવાની રાતી બંબોળ ભવાની….શિવાજીને…

લાલ કંકુ કેરા ચાંદલા ને ભાલે તાણજો કેસરાઆડ્ય –
તે દી તો સિંદોરિયા થાપા છાતી માથે ઝીલવા, બાપા !….શિવાજીને…

આજ માતા ચોડે ચૂમીયું રે બાળા ! ઝીલજો બેવડ ગાલ –
તે દી તારાં મોઢડાં માથે ધૂંવાધાર તોપ મંડાશે…….શિવાજીને…

આજ માતાજીની ગોદમાં રે તુંને હૂંફ આવે આઠ પ્હોર –
તે દી કાળી મેઘલી રાતે વાયુ ટાઢા મોતના વાશે…..શિવાજીને…

આજ માતા દેતી પાથરી રે કૂણાં ફૂલડાં કેરી સેજ –
તે દી તારી વીરપથારી પાથરશે વીશભુજાળી……શિવાજીને…

આજ માતાજીને ખોળલે રે તારાં માથડાં ઝોલે જાય –
તે દી તારે શિર ઓશીકાં મેલાશે તીર- બંધૂકા….શિવાજીને…

સૂઈ લેજે, મારા કેસરી રે ! તારી હિંદવાણ્યું જોવે વાટ –
જાગી વ્હેલો આવ, બાલુડા ! માને હાથ ભેટ બંધાવા….શિવાજીને…

જાગી વ્હેલો આવજે, વીરા ! ટીલું માના લોહીનું લેવા !

શિવાજીને નીંદરું ના’વે માતા જીજાબાઇ ઝુલાવે.
બાળુડાને માત હીંચોળે ધણણણ ડુંગરા બોલે.

– ઝવેરચંદ મેઘાણી

Posted in ગીત-કવિતા-બાળગીતો-હાલરડાં, લોકગીત, શૌર્ય ગીત Tagged with: ,

આ પણ વાંચો...

1)    હિન્દ કી રાજપુતાનિયા થી… 2)    આદર્શ માતા
3)    કવિતા -કવિ દાદ 4)    કાઠીયાવાડી છે
5)    પશુધન અને તેની ઉપરની સોરઠીલોકોની મમતા 6)    ઊઠો
7)    ભોમિયા વિના મારે 8)    ગઢ ફરતે ઘોર ઘમસાણ ગાજે
9)    ખમા ! ખમા ! લખ વાર 10)    વિદાય
11)    ઝૂલો ઝૂલો પારણીયામાં લાલ છે 12)    ઝારાનું મયદાને જંગ
13)    સૂના સમદરની પાળે 14)    આરઝી હકૂમત
15)    હાલો ને આપણા મલકમાં 16)    સંગાળશા શેઠ ને ચંગાવતી રાણી
17)    ગોંડલનું રાજગીત 18)    ગોપાલ મારો પારણીયે ઝુલે રે
19)    જનેતાના દૂધમાં ભાગ 20)    કાગવાણી
21)    ઉઘાડી રાખજો બારી 22)    દીકરો મારો લાડકવાયો
23)    હાલાજીતારા હાથ વખાણું 24)    હાલાજી મેરામણજી અજાણી
25)    સ્વતંત્રતાની મીઠાશ 26)    ધન્ય હો ધન્ય સૌરાષ્ટ્ર ધરણી
27)    મારે ઘેર આવજે બે’ની 28)    કુંતા અભિમન્યુને બાંધે અમ્મર રાખડી રે
29)    કોઈનો લાડકવાયો 30)    ગોકુળ આવો ગિરધારી
31)    જય જય ગરવી ગુજરાત 32)    જાવ ! હજી ફાસ્ટફૂડ ખાવ
33)    ભાગું તો મારી ભોમકા લાજે 34)    જવામર્દો મહેરો ની યશોગાથા -મણિયારો
35)    કેસર કેરી 36)    ગુજરાતી લોકગીત
37)    મહાકાવ્ય 38)    મા મને કોઈ દી સાંભરે નઇ
39)    રૂપાળું ગામડું 40)    નદી રૂપાળી નખરાળી
41)    મારા કેસરભીના કંથ 42)    દશાવતાર -દોહા
43)    મરદ કસુંબલ રંગ ચડે 44)    ગિરનાર સાદ પાડે
45)    મહાજાતિ ગુજરાતી 46)    વારતા રે વારતા
47)    કસુંબીનો રંગ 48)    રાંગમા ઘોડી શોભતી
49)    તલવારનો વારસદાર 50)    ઝૂલણ મોરલી વાગી રે
51)    નવ કહેજો! 52)    વીર જતીન્દ્રનાં સંભારણા
53)    બૂરા ક્યા? 54)    છેલ છબીલો ગુજરાતી
55)    છેલ્લી પ્રાર્થના 56)    યજ્ઞ-ધૂપ
57)    ભીરુ 58)    મોતનાં કંકુ-ઘોળણ
59)    તરુણોનું મનોરાજ્ય 60)    ઝંખના
61)    એકબીજાને જીતશું રે ભાઈ 62)    માણેસ, તું મરોય
63)    ચાંદો ઊગ્યો ચોકમાં ઘાયલ 64)    કાલ જાગે
65)    આપણા મલકના માયાળુ માનવી 66)    ધન્ય ધન્ય સૌરાષ્ટ્ર ધરા
67)    મોરબીની વાણિયણ 68)    તારી બાંકી રે પાઘલડી નું ફૂમતુ રે
69)    કવિ તને કેમ ગમે 70)    વટ રાખવો પડે
71)    હાલોને જાયેં સોનુંરે વીણવા 72)    ગામડાનો ગુણાકાર
73)    અમ દેશની એ આર્ય રમણી 74)    કે મીઠો માંનો રોટલો
75)    ધન્ય સોરઠ ભોમકા 76)    આજનો ચાંદલિયો
77)    ઇંધણા વીણવા ગઇ’તી મોરી સૈયર 78)    હું સોરઠી કાઠી
79)    ઝૂલણા છંદ 80)    અમરલોકથી આવ્ય અમારા શાયર
81)    સૌરાષ્ટ્રની ૧૭૦ જેટલી ભિન્ન ભિન્ન જ્ઞાતિ 82)    ક્ષત્રિય, તારો પડકાર
83)    કાઠી ભડ કહેવાય 84)    દેવાયત પંડિતની આગમવાણી
85)    સત નિર્વાણ ફાઉન્ડેશન 86)    પાપ તારું પરકાશ જાડેજા
87)    મન મોર બની થનગાટ કરે 88)    ગાંધીને પગલે તું ચાલીશ ને ગુજરાત?
89)    ઘડવૈયા મારે ઠાકોરજી નથી થાવું 90)    ચારણ કન્યા
91)    રૂડી ને રંગીલી 92)    આવકારો મીઠો આપજે રે
93)    રંગીલા રાજકોટ નું રંગીલું ગીત 94)    મારો હેલો સાંભળો
95)    જનનીની જોડ સખી! 96)    અમે અમદાવાદી
97)    તમે મારાં દેવનાં દીધેલ છો 98)    સૌરાષ્ટ્રમાં ગવાતું એક હાલરડું
99)    હાં…હાં હાલાં -હાલરડું