અગ્નિકુળ રાજપૂતો નું જન્મ સ્થળ

પરમાર, ચૌહાણ, સોલંકી તથા પરિહાર

Gaumukh-Temple-Aashramગૌમુખ મંદિર:
માઉન્ટ આબુ ક્ષેત્રમાં ઘણા સુંદર તથા પ્રખ્યાત પર્યટન સ્થળો છે જો આપ આબુ જાઓ તો ગૌમુખ મંદિર જરૂર થી જજો, જો આપને ગૌમુખ ના તથા તેની આજુબાજુના સુંદર સ્થળો ને જોવાનો અવસર મળે તો આપ સહેલગાહ તથા પીકનીકની સાથે સાથે મંદિરના સુંદર રમણીય દ્રશ્યો તથા મૂર્તિઓનો પણ આનંદ લઇ શકશો. ગૌમુખ મંદિર ધાર્મિક આસ્થા તથા ધ્યાન યોગ માટે ઘણું વિખ્યાત છે.

Gaumukh-Temple-Nandiniગૌમુખ મંદિરને આ સ્થળે ઋષિ વશિષ્ઠને સમર્પિત કરવા માટે બનાવવામાં આવ્યું હતું, એવું માનવામાં આવે છે કે ઋષિ વશિષ્ઠએ અહી એક યજ્ઞ કર્યો હતો જેમાંથી ચાર મોટા રાજપૂત કુળોનો જન્મ થયો હતો અહી એક અગ્નિ કુંડ નામક એક કુંડ છે, એવું માનવામાં આવે છે કે આ અગ્નિકુંડ થી ઋષિ વશિષ્ઠએ પોતાના યજ્ઞ માટે પવિત્ર અગ્નિ પ્રજ્જ્વાલ્લિત કરી હતી જેમાંથી ચાર રાજપૂત કુળનો જન્મ થયો હતો.

Gaumukh-Temple-Kundજે લોકો ગૌમુખ મંદિર માટે આસ્થા રાખે છે તેમના માટે ગાય એક પવિત્ર જાનવર છે, મંદિરના પાસે આપને એક ઝરણું મળશે જેના વિષય માં એવું મનાય છે કે તે એક ગાયના મોઢા ના આકાર વાળી ચટ્ટાન થી મળે છે, અહી ગાયની એક મોટી પાષાણ મૂર્તિનું નિર્માણ કરવામાં આવેલ છે. બજહ નાન્દીનું પ્રતિરૂપ છે જે ભગવાન ભોળાનાથ નું વાહન છે. અહી અહી એક ઝરણું પથ્થરના કૃત્રિમ બળદના મોઢામાંથી વેહ્તું રહે છે તેના પાસે જ નંદી, ઋષિ વશિષ્ઠ, ભગવાન રામ તથા ભગવાન શ્રી કૃષ્ણની મૂર્તિઓ પણ છે.

વશિષ્ઠ આશ્રમ
ગૌમુખ થી આગળ ચાલી ને વશિષ્ઠ આશ્રમ આવે છે. લઘ્ભાગ ઈ. સ. ૧૩૩૭ માં ચંદ્રતી ચૌહાણ રાજા કનહડ દેવે આ મંદિર નું નિર્માણ કરાવ્યું હતું, મંદિર માં ગુરુ વશિષ્ઠ તથા તેમના વિદ્યાર્થીઓ શ્રી રામ અને લક્ષ્મણ તથા ગુરુ વશિષ્ઠ નીપત્ની આરૂંદતી ની સુંદર મૂર્તિઓ છે. જેના દર્શન નું એક અલગ જ મહત્વ છે મંદિરના મુખ્ય દ્વાર ઉપર કામધેનું ગાય નંદી ની મૂર્તિ છે  જે ગુરુ વશિષ્ઠ થી સંબંધિત છે, એક જૂની કેહવત અનુસાર ગુરુ વશિષ્ઠ એ ભગવાન શિવજી ની ઘણી કઠોર તપસ્યા અહિયાં કરી હતી, અષાઢ માસની પૂર્ણિમા ઉપર દર વર્ષે અહિયાં એક સંસ્કૃતિક કાર્યક્રમ થાય છે,

Gaumukh-Temple-Aagnikundઅગ્નિકુંડ
અહિયાં જે અગ્નિ કુંડ છે તેમાંથી ઋષિ વશિષ્ઠએ ચાર મોટા રાજપૂત કુળોને ઉત્ત્પન્ન કાર્ય હતા, પૌરાણિક કથા અનુસાર ભગવાન પરશુરામ ને ધરતીને ક્ષત્રીય વિહીન કરવાની ચેષ્ટા કરી  હતી આબુ પર રેહવા વાળા ઋષિ મુનીયો એ દેવતાઓની સહાયથી આ અગ્નિકુંડમાં આ પવિત્ર યજ્ઞ નો પ્રબંધ કર્યો હતો જેમાંથી પરમાર, ચૌહાણ, સોલંકી તથા પરિહાર નામક અગ્નિ કુળ રાજપૂતો નો જન્મ થયો, તેથી જ આ સ્થળ ને રાજપૂતો માટે ઘણું પવિત્ર માનવામાં આવે છે.Gaumukh-Temple-Agnikund

વ્યાસ તીર્થ
વશિષ્ઠ આશ્રમ થી લગભગ ૧ કી.મી. ચેતી ઉપર વ્યાસ તીર્થ છે, જેને ઋષિ વેદવ્યાસના નામ ઉપર સ્થાપિત કરવામાં આવ્યું હતું ઋષિ વેદવ્યાસ મહાભારતના યુદ્ધની રૂપરેખા ત્યાર કરી હતી, એવું માનવામાં આવે છે કે બુદ્ધિહીન વ્યક્તિ ને પણ અહી બુદ્ધિનું વરદાન મળે છે.

માહિતી સૌજન્ય: ફેસબુક મિત્ર જયદીપસિંહ ડોડીયા

Posted in ઈતિહાસ, ફરવા લાયક સ્થળો, મંદિરો - યાત્રા ધામ Tagged with: , , , , ,

આ પણ વાંચો...

1)    આપા દાન મહારાજ 2)    ભાલકા તીર્થ
3)    કનડા ડુંગરની ખાંભીઓ 4)    વત્સરાજ સોલંકી -વાછરા દાદા
5)    જેસાજી જેઠવા ડાડા ની શૌર્ય કથા 6)    વીર યોદ્ધા – નાથા મોઢવાડિયા
7)    નાગેશ્વર જ્યોતિર્લિંગ 8)    પાલણપીરનો મેળો
9)    વારાહી માતા મંદિર (હઠીલા) 10)    રાણપુરની સતીઓ
11)    ઝાલાવાડ ની ખાનદાની 12)    શ્રી શીતળા માતાજી મંદિર -કાલાવડ
13)    મુળુ માણેક અને પાંચ પાળિયા 14)    વેરાવળ
15)    વીર મોખડાજી ગોહિલ 16)    જગાવાળા અને સંગ્રામસિંહ
17)    નકલંક ઘામ -તોરણીયા 18)    પોરબંદર ચોપાટી બીચ
19)    આનાથી મોટી કઈ વાત હોઈ શકે! 20)    महर्षि कणाद
21)    જોગીદાસ ખુમાણની આબરૂ 22)    ઉંદસરવૈયા અને બાબરિયાવાડ પંથક
23)    ભુરખીયા હનુમાન મંદિર 24)    આહીર જ્ઞાતિ ઈતિહાસ
25)    જૂનાગઢ નજીક સાઇટ સીઇંગ સ્પોટ્સ 26)    નરસિંહ મહેતાનો ચોરો -જુનાગઢ
27)    શ્રી નિષ્કલંક મહાદેવ -કોળિયાક 28)    મોટપ
29)    ગોહિલવાડ 30)    તરણેશ્વર મહાદેવ -તરણેતર
31)    ગુજરાતના-જોવાલાયક સ્થળોમાં -વાંકાનેર 32)    લીરબાઈ
33)    રબારી જાતિનો ઇતિહાસ 34)    શ્રી ચામુંડા માતાજી -ઉંચા કોટડા
35)    કલાપી તીર્થ સંગ્રહાલય 36)    વાંકાનેર
37)    ભા’ કુંભાજી – ગોંડલ 38)    જંગવડ ગીર
39)    બારાડી – લીલી નાઘેર પંથક 40)    ભૂપત બહારવટિયો
41)    બ્રહ્મભટ્ટ બારોટ 42)    ગોરખનાથ જન્મકથા
43)    સંતશ્રી વાલમરામ બાપા આશ્રમ 44)    મહેમાનગતિ
45)    દ્વારિકાધીશ મંદિર 46)    હૈયા કેરાં હેતની સરવાણી
47)    આરઝી હકૂમત 48)    ઘેડ પંથક
49)    ગોંડલ રજવાડા ની રાજવી ગાડીઓ 50)    બારોટો ની વહી -ચોપડા
51)    ચારણ જ્ઞાતિનો ઇતિહાસ 52)    ગોરખનાથ
53)    ડુબી ગયેલ દ્વારકા 54)    સર પ્રભાશંકર પટ્ટણી
55)    સર પટ્ટણીનું જીવનઃ પ્રેરણાનો અખંડ સ્‍ત્રોત 56)    લોકમેળાની ગઈકાલ અને આજ
57)    ઓખા બંદર 58)    વિર ચાંપરાજ વાળા
59)    જનેતાના દૂધમાં ભાગ 60)    જુનાગઢને જાણો
61)    કથાનિધિ ગિરનાર 62)    સતી રાણકદેવી
63)    કહેવતો એટલે સત્યનો નીચોડ 64)    ભુલાઈ ગયેલી પત્ર લખવાની પરંપરા
65)    શ્રી રાણી માં શ્રી રૂડી માં 66)    જેસોજી-વેજોજી
67)    જામનગર ફોટો ગેલેરી 68)    વિસામણબાપુની જગ્‍યા વિહળધામ (પાળીયાદ)
69)    જનની જણ તો ભક્ત જણ જે 70)    જોગીદાસ ખુમાણ
71)    ગીરનો ડાલામથ્થો સાવજ 72)    સત નો આધાર -સતાધાર
73)    દીવાદાંડી -પીરોટન ટાપુ જામનગર 74)    વાહ, ભાવનગર
75)    સતી રાણકદેવી ના થાપા 76)    હરસિદ્ધમાતા મંદિર -જામનગર
77)    હાલાજી મેરામણજી અજાણી 78)    મોડ૫૨નો કિલ્લો
79)    દેપાળદે 80)    આનું નામ તે ધણી
81)    મહેર શુરવીર શહીદ નાગાજણ સિસોદિયા 82)    રા’ખેંગાર વાવ જુનાગઢ
83)    ખોડીયાર ડેમ -ધારી 84)    Willingdon dam Junagadh
85)    બાપા સીતારામ 86)    જાંબુર ગીર
87)    ખોડીયારમાં નું પ્રાગટ્ય 88)    મુક્તાનંદ સ્વામી
89)    ઘોડાખરા હિંદુ પીર 90)    સૌરાષ્ટ્રની ઐતિહાસિક -અડી કડી વાવ
91)    ગિરનાર 92)    ત્રાગા ના પાળીયા
93)    નાથા ભાભા મોઢવાડિયા 94)    પીરમબેટ -ભાવનગર જીલ્લો
95)    ગિરનાર 96)    ઐતિહાસિક જીલ્લો -અમરેલી
97)    વિર દેવાયત બોદર 98)    રાષ્ટ્રીય શાયર ઝવેરચંદ મેઘાણી
99)    મેર જ્ઞાતિ 100)    માધવપુર ઘેડ