અષાઢ અમાવસ્યા, જેને દિવાસો તરીકે ઓળખવામાં આવે છે, તે દિવસ ખાસ કરીને દશામા વ્રત માટે અગત્યનો માનવામાં આવે છે. આ પવિત્ર દિવસે આદરપૂર્વક કરાયેલું વ્રત અનેક દુઃખો અને પાપોથી મુક્તિ આપતું કહેવાય છે. આ વ્રતના મહિમા અને માન્યતાઓ પર આધારીત એક પ્રસિદ્ધ કથા છે જે દશામાની મહત્તા, ભક્તિનું મહત્વ અને અહંકારના દૂષણોને ઉજાગર કરે છે.
અભિમાનથી વિઘટન તરફ – રાજા અભયસેનની વાર્તા
સુવર્ણપુરના ગર્વિષ્ઠ રાજા અભયસેન અને તેની ધર્મપરાયણ રાણી અનંગસેનાની વાત છે. એક દિવસ રાણી જુએ છે કે સ્ત્રીઓ નદીના કિનારે એક વ્રત કરી રહી છે. રસ લઈને રાણી દાસી પાસેથી જાણે છે કે એ વ્રત દશામા માટેનું છે, જેને “ગરીબોનું વ્રત” કહેવામાં આવ્યું. આટલું સાંભળતાં રાજાએ વ્રતનું અપમાન કર્યું, જેને લીધે દશામા ગુસ્સે થઈ ગઈ.
અહંકારનો અંત – રાજધાનીથી જંગલ સુધી
રાત્રે સ્વપ્નમાં દશામા માત્ર એક શબ્દ કહ્યા – “પડું છું” – અને સવારના સવારમાં શત્રુ રાજાએ ચઢાઈ કરી. રાજા-રાણી અને તેમના પુત્રો જીવ બચાવવા જંગલમાં ભાગ્યા. એક પછી એક દુઃખદ ઘટનાઓ રાજાને અને રાણી અનંગસેનાને ઘેરી લે છે – બચ્ચા ગુમ થઇ જાય છે, લોકોને તેમની નજીક આવવા ગમતું નથી, ભોજન મળતું નથી, અને કેદખાનાં સુધીની યાત્રા શરૂ થાય છે.
વ્રતની શક્તિ – દશામાની કૃપા પાછી મેળવો
જ્યારે દુઃખનો પાર ન રહ્યો, ત્યારે રાણી અનંગસેનાએ શ્રદ્ધાપૂર્વક દિવાસાના દિવસે દશામાનું વ્રત કર્યું. દસ દિવસના નિષ્ઠાભર્યા ઉપવાસ, ઉપાસના અને ભક્તિથી દશામાનો કોપ શાંત થયો. અંતે દશામાએ દર્શન આપી જણાવ્યું કે રાણીના ભક્તિભાવને કારણે હવે બધું સારું થશે.
પુનઃપ્રાપ્તિ અને શાંતિ
આશીર્વાદ મળતાં જ બધું બદલાઈ ગયું. ગુમ થયેલા બચ્ચા પરત મળ્યા, કેદથી મુક્તિ મળી, ભુલાયેલી સંપત્તિ અને રાજતંત્ર પાછું મળ્યું. દશામા એમના અસલ સ્વરૂપે પ્રગટ થઈને કહ્યું કે હવે તેઓ પ્રસન્ન છે – અને આ કથાને સાંભળનારા અને સંભળાવનાર પર તેમનો આશીર્વાદ રહેશે.
દિવાસો વ્રતનો સાર
- દિવાસાના દિવસે દશામાનું વ્રત કરવાથી…
- ઘરની શાંતિ અને સુખદ વૈભવ વધે છે
- દુઃખો, રોગો અને વિપત્તિ ટળે છે
- પાપોનો નાશ થાય છે
- ભક્તિના માર્ગે દયાની દૃષ્ટિ મળે છે
“જેવા રાજા-રાણીને ફળ્યાં તેમ વ્રત કરનાર સર્વેને ફળજો – હે દશામાં!”
જો તમને આ કથા ભાવેલી હોય, તો જરૂરથી મિત્રો અને પરિવારજનો સાથે શેર કરો – અને આ દિવાસે દશામાની કૃપા પ્રાપ્ત કરો.
શ્રદ્ધા અને ભક્તિથી જીવનમાં પરિવર્તન શક્ય છે – દશામાની કથા એનો જીવતો દાખલો છે.
